5 Verschillen tussen een vereniging en een coöperatie

row-houses-384596_1920

‘Huishoudelijke hulpen starten eigen coöperatie in Zutphen’ stond onlangs in het nieuws. Maar wat is een coöperatie eigenlijk en waarin verschilt zij met een vereniging?

Onafhankelijkheid

De coöperatie is hot. Kenden we deze rechtsvorm tot voor kort alleen voor boeren die gezamenlijk landbouwmachines aankochten, inmiddels is het ook voor zorg, onderwijs, welzijn, energie, en samenwerkende ZZP’ers een oplossing om zaken anders aan te pakken. Zo starten veel huiseigenaren een energiecoöperatie om samen met de buren te investeren in zonnepanelen. Vaak elders dan op het eigen dak, om zo niet afhankelijk te zijn van de grote energiemaatschappijen. Toch weten veel mensen niet goed wat een coöperatie nu eigenlijk is en is er de nodige verwarring met een vereniging.

 Overeenkomsten coöperatie en vereniging

Allereerst de overeenkomsten. Zowel de vereniging als de coöperatie is een rechtspersoon. Beiden zijn een vereniging. Beiden hebben een bestuur en een algemene ledenvergadering. Dat betekent dat op beiden de algemene regels voor rechtspersonen van toepassing zijn, en ook de regels van het verenigingsrecht. Voor de coöperatie gelden daarnaast nog aparte regels omdat zij een speciaal soort vereniging zijn: eentje die winst verdeelt onder de leden.

Verschillen coöperatie en vereniging

  • Het kenmerkende verschil met een vereniging is dat een vereniging een maatschappelijk belang heeft, meestal zonder winstoogmerk. Een coöperatie heeft een economisch belang. Het is een vereniging die als doel heeft haar leden een ‘stoffelijk voordeel’ te bieden.
  • Een vereniging heeft alleen statuten die haar met de leden verbindt. Zij kent uitsluitend een lidmaatschapsrelatie. Een coöperatie heeft statuten en overeenkomsten die haar met de leden verbindt. Zij heeft dus naast een lidmaatschapsrelatie ook een contractuele relatie met haar leden.
  • Een vereniging voert meestal geen onderneming. Zij kan wel een onderneming voeren en winst maken maar moet deze winst aan de vereniging zelf besteden. Een coöperatie voert altijd een onderneming. Zij maakt op een of andere manier winst. Dat kan schaalvergroting zijn door gezamenlijke aankoop, verhoogde omzet, kostenverlaging door gedeelde eigendommen of het binnenhalen van opdrachten door gebundelde krachten van diverse professionals.
  • Een gewone vereniging mag geen winst verdelen onder haar leden en is gebonden aan het uitkeringsverbod. Een coöperatie mag wel winst verdelen onder haar leden en uitkeringen doen.
  • Leden van een vereniging zijn niet persoonlijk aansprakelijk voor schade die door de vereniging veroorzaakt wordt, zoals het niet nakomen van overeenkomsten, letselschade die door nalatigheid van de vereniging ontstaat of tekorten in de (failliete) boedel. Bij een coöperatie zijn leden in beginsel wel aansprakelijk voor tekorten. Dat kan in de statuten wel uitgesloten worden maar moet dus expliciet in de statuten worden bepaalt.

Toch geen coöperatie

Het komt nogal eens voor dat een coöperatie niet als zodanig functioneert (met morrende leden tot gevolg) of dat een vereniging juist winst onder de leden gaat verdelen. Dit kan gevolgen hebben voor de (bestuurlijke) aansprakelijkheid of de belastingdienst en het kan ook reden zijn voor ontbinding. Het is dus belangrijk ervoor te zorgen dat je werkzaamheden, bevoegdheden en besluiten in lijn zijn met het soort rechtspersoon dat je bent. Heb je daar vragen over, dan hoor ik het graag.

mr. Marjo Vink

cropped-2016-visitekaartje-voorkant3.jpg

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s